sluiten Cookies

Stel uw persoonlijke cookie-instellingen in. Hou er rekening mee dat bepaalde onderdelen van NieuwsVallei.nl niet of niet optimaal zullen functioneren als u cookies blokkeert.
Lees ons cookie statement voor meer informatie.

Cookies toestaan Cookies niet toestaan

Waarom Rietkampen nooit zo crimineel wordt als Veldhuizen

Op twee witte mountainbikes fietsen wijkagenten Jan Schipper (50) en zijn collega door de wijk. Ze worden even staande gehouden door een buurtbewoner die wat wil vragen en fietsen dan weer door. Het contrast is groot metvijf jaar geleden. Grote groepen hangjongeren struinen dan door de wijk en vernielen wat los en vast zit. De bewoners voelen zich onveilig op straat en de kinderen komen niet graag buiten. Dat is nu wel anders. Wijkagent Jan Schipper stapt van zijn fietst en vertelt trots: ’Ik wou dat ik hier woonde.’

Op twee witte mountainbikes fietsen wijkagenten Jan Schipper (50) en zijn collega door de wijk. Ze worden even staande gehouden door een buurtbewoner die wat wil vragen en fietsen dan weer door. Het contrast is groot met vijf jaar geleden. Grote groepen hangjongeren struinen dan door de wijk en vernielen wat los en vast zit. De bewoners voelen zich onveilig op straat en de kinderen komen niet graag buiten. Dat is nu wel anders. Wijkagent Jan Schipper stapt van zijn fietst en vertelt trots: ’Ik wou dat ik hier woonde.’ 

Richard Stap bij de ingang van zijn café Dick's Inn waar ingebroken is

Café eigenaar Richard Stap (49) zit rustig voor zijn café ‘Dick’s Inn’ de krant te lezen. Zijn zwarte bil leunt op het puntje van zijn neus. Zo rustig als hij nu oogt, was hij op zondagmorgen 8 mei 2016 niet. ‘Ik was woedend toen ik op mijn werk kwam en zag dat de deur vernield was’. Hij staat op en laat zien wat er is gebeurd. De blauw gelakte deur is bij het slot open gebroken. Op die zaterdagavond vertrok hij rond een uur of vier naar huis. Om half zes werd er ingebroken, zoals op de camera beelden te zien is. ‘Ben je net weg, komen die kansloze jochies mijn deur vernielen. Zinloos’. Uiteindelijk is er niks meegenomen, om het café in te komen moesten ze nog door een tweede deur. En daar zijn ze nooit doorheen gekomen, omdat die wat meer kracht vereist. ‘En waren ze toch binnen gekomen, dan was het alarm afgegaan en stond ik binnen vier minuten op de stoep.’

Stap is een van de drie mensen waar dit jaar in Rietkampen ingebroken is. Toch voelt hij zich na deze gebeurtenis niet minder veilig in de wijk. Stap: ‘Ik laat mij niet zo snel op de kast jagen.’

 

   Wijkagent Schippers in gesprek met buurtbewoners

Rietkampen is een van de wijken in Ede. Als je over Ede praat denken veel mensen gelijk aan Marokkanen en probleemjeugd. Wat vaak volgt is een laconieke ‘Oh, daar waar auto’s in de brand vliegen?. Maar hoe kan het rustige, naast de Veluwe gelegen, Ede zo bekend staan om criminaliteit?  

De oorsprong van de criminaiteit in Ede ligt in 2001: de dag van de aanslagen in New York. Een frase uit een artikel over Ede na de aanslagen in 2001:

“Op 11 september 2001 schopten de jongens rotzooi bij een bruggetje in de wijk Veldhuizen A, waar ze vaker rotzooi schopten; ze schreeuwden, al is nog steeds onduidelijk wat. De politie schreef in een persbericht dat ze feestvierden, dat ze blij waren met de terreur tegen Amerika, maar dat bleek later ernstig overdreven. Toen de camera's en journalisten arriveerden, sloegen de jongens door: één riep de naam Bin Laden, en er zouden posters hebben gehangen met zijn portret. De Marokkaanse rotjongens waar de wijk al jaren mee vocht, kregen ineens een politiek profiel: nu bleek dat hun loyaliteit definitief niet bij Nederland lag." 
Aldus De Volksrant, 2011 

Uit het artikel van de Volkskrant blijkt dat de heisa over Marokkanen in Veldhuizen in 2001 toentertijd verkeerd is uitgelicht. In ieder geval niet in het juiste verband vertelt. De Marokkanen juichten helemaal niet voor Bin Laden en waren niet blij met de aanslag. Vanaf het moment dat de vlam in de pan sloeg bij de jongeren en de journalisten arriveerden ging het mis. Het beeld dat de media hebben geschetst zou daaraan hebben bijgedragen. De toon is gezet en het staat vast op beeld. Heel Nederland ziet het: Veldhuizen heeft te maken met onaanvaardbaar gedrag van Marokkanen. 

Volkswijk Veldhuizen
De huidige wijkagent van Rietkampen, Jan Schipper, was destijds actief in Veldhuizen. Met zijn armen over elkaar geslagen leunt hij tegen een muurtje. 'De kern van het probleem ligt voor een deel bij de gezinnen thuis. Veldhuizen is echt een volkswijk. In Veldhuizen is het gros van de mensen bezig met overleven,' aldus Schipper. Volgens de wijkagent hebben de gezinnen te maken met "echte" armoede en zijn ze niet goed geschoold. Ook Said El Bachrioui, een onderwijzer van de islamitische basisschool, bevestigt dat in een artikel in de Volkskrant. 'Wat de jongens dreef en drijft', zegt hij, 'is een een slechte opvoeding, uitzichtloosheid en een onrechtvaardigheidsgevoel.' 'De mentaliteit om samen tegen criminaliteit te vechten was daar niet aanwezig,' vertelt ook Schipper. Daarom komt er een samenscholingsverbod en worden er camera's opgehangen. En het werkt. Veldhuizen wordt rustiger, maar waar gaan de jongeren dan heen? 

 

 Wijkagent Schippers in gesprek met zijn chef  

Waterbed-effect 
Vanaf 2008 begint de onrust in Rietkampen. Eenzelfde groep jongeren als in Veldhuizen slaat toe in Rietkampen. Doordat in Veldhuizen de beveiliging op scherp staat, zien de jongeren mogelijkheden in Rietkampen. Zodra de hangjongeren op een plek worden aangepakt, duiken ze ergens anders weer op. Dit wordt ook wel het waterbed-effect genoemd. Er wordt een burgerwacht ingesteld die patrouilleert door de straten en steegjes van Rietkampen, maar de overlast blijft. Na een tijd dat het relatief rustig blijft in de wijk constateren bewoners sinds de zomer van 2009 weer een toename van het aantal jongeren die voor overlast zorgen, zo valt te lezen in een artikel van De Gelderlander. Ze klagen over lawaai tot laat op de avond, scooters, beledigingen en bedreigingen richting passerende mensen. Een vrouw geeft aan dat ze 's avonds niet meer over straat durft. Een andere buurtbewoonster laat haar zoontje van vijf niet meer buitenspelen op het plein.
 
De politie krijgt de situatie weer onder controle, maar begin 2011 neemt de overlast opnieuw toe. Deze keer zouden de jongeren, van Nederlandse, Marokkaanse en Antilliaanse afkomst, drugs dealen en bewoners intimideren. Bij een bewoner werd een grote kei door het raam de woonkamer ingegooid. Ditmaal spelen de problemen zich vooral af langs het fietspad dat de wijk doorkruist. Voor de buurtwacht reden om de controles aan te scherpen en te kijken naar wat er moet gebeuren om het veiliger te maken in de wijk.

Wijkagent Schippers in gesprek een journaliste van de Nieuwsvallei

Camera's en een samenscholingsverbod 
Vanaf 18 augustus 2011 wordt op verschillende plekken in de wijk een samenscholingsverbod ingesteld. Dit besluit komt vanuit de gemeente en houdt in dat er op de desbetreffende plaatsen niet meer dan drie mensen bij elkaar mogen staan. Bovendien zal de politie met extra mensen intensief controleren. Het verbod zal in ieder geval een halfjaar duren. Burgemeester Cees van der Knaap zei destijds dat de gemeente daartoe heeft besloten omdat de overlast, veroorzaakt door de hangjongeren, uit de hand liep. Nog voordat het samenscholingsverbod werd ingesteld had hij al cameratoezicht aangekondigd op diverse plekken in de wijk. 'We doen hetzelfde als in Veldhuizen.' Uiteindelijk werd het samenscholingsverbod verlengd tot mei 2013.

1000ste lid  
Ondertussen zochten ook de inwoners van Rietkampen naar een oplossing. Zo werd in 2012 de WhatsApp-buurtpreventie opgericht. Nu bijna vier jaar later zijn er al duizend mensen lid van zo'n WhatsApp-groep. 'In totaal hebben we vierentwintig groepen', vertelt wijkagent Schipper, die zelf ook lid is van zo'n groep. 'De mensen hebben echt het gevoel: dit is onze wijk. Ze spreken elkaar aan zodra ze iets verdachts zien.'  Richard Stap is bewust geen lid van de Whatsapp-groepen die zijn aangemaakt. 'Iedereen maakt elkaar gek en mensen gaan zo spoken zien.'  En geef hem eens ongelijk, de politie is inderdaad weleens overbodig gekomen. Schipper reageert: 'Beter overbodig komen en dat er niks is, dan niet komen als er wel wat aan de hand is', en vertelt verder, zijn blik gericht op een groepje jongeren dat voorbij komt fietsen: 'Ik probeer zoveel mogelijk in de wijk te zijn met mijn fiets. Zodat ik ook echt zichtbaar aanwezig ben voor de mensen.'

 

Café-eigenaar Richard Stap in zijn café Dick's Inn

Op dat moment komt er een klein Aziatisch mannetje aansloffen. 'Hey, bent u de wijkagent. Ik heb u nog nooit gezien. En er zijn zoveel inbraken de laatste tijd.' Schippers moet een lachen. 'Misschien wordt er veel ingebroken in Ede, maar niet in Rietkampen, hoor. Dit jaar zijn er pas drie inbraken geweest.' 

EDE - Omdat het aantal woninginbraken in de Edese wijk de Rietkampen vorig jaar hard gestegen is, roepen de wijkagenten de inwoners op lid te worden van een WhatsApp-groep. In 2012 nam het aantal inbraken met 300 procent toe. Dit in vergelijking met een jaar eerder.
Vooral in de vakantieperiode waren er veel inbraken. Via WhatsApp kunnen burgers en de politie makkelijk informatie uitwisselen. Op die manier kunnen daders sneller gepakt worden, zo meent de politie. Bron: http://www.vuurvreter.eu/

Door die WhatsApp-groep neemt onder  andere criminaliteit in Rietkampen af. En nog een voordeel: het zorgt voor een sterkere sociale cohesie, stelt wijkagent Schipper. Al deze preventieve maatregelen hebben meegeholpen aan het creëren van de wijk die Rietkampen nu is.  

Wijkagent Schippers (r) in gesprek met zijn chef

Wanneer de man vertrokken is komt Schippers terug op wat hij zei. 'Als mensen zeggen dat ze mij nooit zien, zeg ik altijd: ziet u de postbode weleens? Ze kijken mij dan aan en weten dan al waar ik op doel. Ze zien de postbode natuurlijk niet altijd, terwijl die wel elke dag langskomt. En zo is het ook met mij.'

Beeldvorming en media

Ede is de afgelopen tijd veel in het nieuws geweest door alle onrust in Veldhuizen. Adri Vonk, die al achttien jaar in Rietkampen woont, loopt zijn dagelijkse rondje met zijn hond: 'Ik hoor wel angstige geluiden van mensen uit mijn wijk, omdat Veldhuizen veel in het nieuws is. Jagen ze ’t daar weg, dan komt ’t hier weer heen,’ Zo sprak ook de Aziatische man de wijkagent aan over het aantal inbraken de laatste tijd, terwijl er van veel inbraken in de wijk helemaal geen sprake is. Nog maar drie dit jaar volgens Schippers.  

Ede komt de laatste tijd weer negatief in de media door de onrust in Veldhuizen. Ede staat voor criminaliteit terwijl een wijk als Rietkampen de laatste jaren is getransformeerd van probleemwijk naar modelwijk. Schippers heeft snel zijn woordje klaar als het over Rietkampen gaat. 'Dit is gewoon een prachtige, gemiddelde Nederlandse wijk.'  

Kans op herhaling? 
Verschillende  Rietkampenaren zien het alweer fout gaan. Gaat het waterbed-effect zich herhalen ? Schipper beantwoord die vraag met een duidelijk 'nee'. Rietkampen is immers geen Veldhuizen. Zelf is hij in gesprek gegaan met de jongeren van het theehuis in Veldhuizen. 'Ze wisten al heel lang dat het huis zou gaan sluiten, maar hebben geen actie ondernomen'. Dankzij de media stonden de jongeren weer even in het middelpunt van de aandacht, maar naar Rietkampen komen ze niet. Dat hebben ze te danken aan hun sociale cohesie. Die is heel erg hoog in Rietkampen, mede dankzij de WhatsApp-groep.

'Ik merk dat mensen opletten in de wijk en samen zorgen voor een veilige omgeving.'  Rietkampenaren zijn veel mondiger en weten de wijkagent makkelijker te vinden dan in Veldhuizen. 'Daar redden ze liever hun eigen hachje, hier dragen ze meer zorg voor een ander.' Rietkampen wordt dit keer niet het nieuwe Veldhuizen, stelt Jan Schipper de bewoners gerust. Het gaat momenteel goed en dat houden ze graag zo. Terwijl hij een voorbijganger groet, vertelt hij lachend: ’Ik wou dat ik hier woonde.’  
 

 

 

Discussieer mee Hoe veilig voel jij je in je wijk?