sluiten Cookies

Stel uw persoonlijke cookie-instellingen in. Hou er rekening mee dat bepaalde onderdelen van NieuwsVallei.nl niet of niet optimaal zullen functioneren als u cookies blokkeert.
Lees ons cookie statement voor meer informatie.

Cookies toestaan Cookies niet toestaan

Lege stallen en verklikkerkippen: vogelgriep op je bedrijf

Dat vogelgriep een hoop schade toe kan brengen aan een pluimveebedrijf mag geen verrassing heten. Wouter van Putten, pluimveehouder in Barneveld, kan er over meepraten. Hij maakte een uitbraak op zijn bedrijf al eens mee. Met alle gevolgen van dien.

Al lange tijd is hij boer. In 1997 nam Van Putten het bedrijf over en momenteel zijn er 51.000 legkippen gehuisvest. In tijden als deze waarin de vogelgriep heerst, is hij extra alert. “We zijn een stuk voorzichtiger nu,” vertelt de pluimveehouder. “Inmiddels komt de ziekte langzaam naar het midden van het land. Dan schrik je wel. Ik had afgelopen week twee dode kippen naast elkaar liggen in de stal. ’Het zal toch niet weer,’ denk je dan. Daar bleef het gelukkig bij, maar als je vijftig tot zestig dode dieren bij elkaar vindt, word je een stuk angstiger.”

Olievlek

Vogelgriep heeft Van Putten al eens meegemaakt. Tijdens de grote uitbraak in 2003 was het raak. Eind maart raakten dieren op zijn bedrijf besmet met het vogelgriepvirus. “Op een dag vond ik een kooi helemaal vol met dode kippen. ‘Als wij het ook maar niet hebben,’ zei ik 's avonds al. De volgende dag waren de kippen rond de kooitjes ook allemaal dood. Het breidde zich als een olievlek uit. Toen heb ik gelijk gebeld met de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA).”

"Dit is een hele grote financiële strop geweest"

Hondenvoer

Twee dagen later werden zijn kippen vergast. “Het hok hebben ze verzegeld en van zondag op maandag zijn ze teruggekomen om alles op te halen.” Van Putten was er zelf bij toen zijn dieren werden geruimd. “Die ziekte is zo erg. Het was echt een ramp. We konden de eieren die we nog hadden niet meer leveren. We hadden toen 1,4 miljoen eieren en die werden gedumpt. Alsof het afval was.” Zo werden bijna al zijn producten tenietgedaan. “Een deel kon ik verkopen aan een bedrijf in Barneveld. Daar wilden ze er hondenvoer van maken. Daarvoor moesten de eieren met 200 graden worden verhit. Dan hadden ze in ieder geval nog een nuttige bestemming. Maar de meesten moesten worden vernietigd. De eieren werden gewoon in de vrachtwagen gedumpt. Helemaal kapot. Dat vond ik heel moeilijk.”

 

Voor boeren in deze situatie is behalve de emotionele ook de financiële schade groot. “Dit is een hele grote financiële strop geweest. Dat noemen ze dan ondernemersrisico. Daarna moest ik gaan bijverdienen.”

Boeren bij wie vogelgriep op het bedrijf wordt geconstateerd, krijgen de geschatte waarde voor elke kip vergoed. Daarna ben je als boer wettelijk verplicht om twaalf weken leeg te staan zonder enige vorm van financiële compensatie. In de twaalf weken dat de stallen leeg moeten staan, moet alles worden schoongemaakt en ontsmet. Dat betekent veel onkosten die allemaal voor eigen rekening komen. Bovendien gaan in die twaalf weken alle betalingsverplichtingen (behalve mest- en energiekosten) gewoon door.

Verklikkerkippen

Bijverdienen was voor Van Putten de enige optie. Financiële tegemoetkomingen zijn schaars: “Compensatie door de staat of de NVWA is er niet. Je wordt geruimd en dat gaat allemaal heel netjes. Prima lui.” Na het ruimen van de dieren en de eieren moet de stal worden ontsmet. “Vervolgens mag je er een week niet in. Daarna wordt het bedrijf vrijgegeven en word je voor je gevoel weer baas van je eigen bedrijf, want dat ben je dan eigenlijk gewoon een tijdje niet.” Er worden ook nog tests uitgevoerd of de boerderij wel echt virusvrij is. “Je krijgt verklikkerkippen,” zegt Van Putten. “Die zitten dan een tijdje in de stal en dan wordt er gekeken of ze niet doodgaan. Ten slotte zijn dan die twaalf weken om en mag je weer vol. Alleen heb je niks meer. Van die twaalf weken ben je de eerste drie weken nog bezig met opruimwerkzaamheden en die andere negen weken kun je zo goed als niks doen.”

"Iemand met een bedrijf op het industrieterrein doet om vijf uur het hek dicht en gaat naar huis. Bij mij zit alles op één plek"

Leefwijze

Om een volgende uitbraak te voorkomen, houdt hij het nieuws scherp in de gaten. Dat doet hij op een andere manier dan andere mensen. “De huidige berichtgeving grijpt mij aan. Boer zijn is meer een leefwijze dan een baan. Het gezin, het bedrijf. Veel mensen gaan na hun werk naar huis toe. Iemand met een bedrijf op het industrieterrein doet om vijf uur het hek dicht en gaat dan naar huis. Bij mij zit alles op één plek.”

Maar over één ding is Van Putten in ieder geval duidelijk. Liever een ziek bedrijf, dan slachtoffer worden van een ander. “Ik vond dit makkelijker te accepteren dan wanneer je in de drie kilometer zone zit van een besmet bedrijf. Dan heb je gezond vee en dan word je toch geruimd. Dat lijkt me veel moeilijker.”

Wat vind jij van de afwezige compensatie voor een getroffen bedrijf? Of heb je zelf een uitbraak meegemaakt? Laat het ons hieronder weten!

 

Bronnen:

- Wouter van Putten, pluimveebedrijf Van Putten in Barneveld

Beeldmateriaal:

Pluimveebedrijf Van Putten via Gebr. van Beek B.V.