sluiten Cookies

Stel uw persoonlijke cookie-instellingen in. Hou er rekening mee dat bepaalde onderdelen van NieuwsVallei.nl niet of niet optimaal zullen functioneren als u cookies blokkeert.
Lees ons cookie statement voor meer informatie.

Cookies toestaan Cookies niet toestaan

Elke dag herdenkingsdag

Stefan* zit bij het Korps Mariniers, al bijna vijf jaar. De jonge marinier is net terug van een uitzending. Zeven weken lang is hij weggeweest van zijn familie, vrienden en zijn vriendin. Zeven weken lang geen biertjes drinken en geen feestjes vieren. Dat is wel iets anders dan de meeste van zijn leeftijdsgenoten. Als we denken aan 22-jarigen, denken we al gauw aan feestende, drinkende studenten die van dag naar dag leven. Maar voor Stefan is het leven niet altijd een feestje. Als marinier maakt hij veel mee. Hij pleit dan ook voor het belang van herdenken.

“Fysiek en mentaal moet je op alles voorbereid zijn. Mariniers doen dan ook veel aan sport en lichamelijke oefening en trainen in de meest uiteenlopende omstandigheden. Op het water en in de bergen, in vochtige hitte en vriesdroge kou”, is te lezen op de website van Defensie. Niet bepaald een gemakkelijk beroep dus. “Maar ik heb het naar mijn zin hoor. Ik zit hier goed”, lacht Stefan. “Je moet het wel echt willen hoor, het is een apart wereldje.”

En in dat wereldje komen veel jonge mariniers erachter dat ze toch liever een andere richting op willen. “Veel jongens vallen af. Sommigen missen hun PlayStation, anderen vinden het moeilijk om alleen in het weekend hun telefoon te mogen gebruiken”, vertelt Stefan. Maar naast het gemis van alle apparaten, is de opleiding ook zwaar. Ter voorbereiding heeft het Korps Mariniers zelfs een trainingsschema opgesteld voor jongens en meiden die marinier willen worden. “Toch vond ik het ergste dat mijn haar eraf moest”, grijnst Stefan.

“Elke dag is voor mij herdenkingsdag, dat is moeilijk uit te leggen aan een ‘burger’.”

Verlies

Maar naast zijn haar, is Stefan nog veel meer verloren. “Ik ben twee collega’s aan een bermbom kwijtgeraakt.” Hij slikt, zijn ogen zijn vochtig. Af en toe gaat hij naar de Grebbenberg om stil te staan bij de dood van zijn vrienden en collega’s. “Elke dag is voor mij herdenkingsdag, dat is moeilijk uit te leggen aan een ‘burger’.” Hoewel hij toegeeft genoeg afleiding te hebben, doet het hem zichtbaar pijn om te praten over het verlies.

“Ze waren toevallig uitgekozen voor die ene uitzending, en ik toevallig niet. We zeiden nog: ‘Over zes maanden doen we een biertje’, maar ze zijn nooit teruggekomen.” Twee keer per jaar is er voor de mariniers een soort psychologische training. Ze mogen in hun eigen kleren komen, spreken elkaar bij de voornaam aan in plaats van de achternaam, en praten over hun ervaringen en gevoelens. “Dat is heel raar, want het is ineens heel persoonlijk”, beaamt Stefan. “Uiteindelijk ben je toch een mens.”

Naast het delen van ervaringen en emoties, krijgen de mariniers ook tips mee voor thuis. Want hoe praat je erover met je vrienden en familie? En hoe zorg je dat je gevoelens niet opkropt maar op een goede manier afreageert? Dat alles kan, in combinatie met beroepsgeheim, nog wel eens moeilijk zijn voor de jongens. “Je moet door, niet stilstaan”, denkt Stefan. Toch vertelt hij dat iedereen in het team wel heel erg bezig is met persoonlijke verliezen en traumatische gebeurtenissen.

“Die mensen hebben de hoogste prijs betaald voor onze vrijheid, maar dat gebeurt nog steeds.”

Herdenken

“Het gaat tijdens 4 mei te veel over de Tweede Wereldoorlog. Het zou meer moeten gaan over bijvoorbeeld Irak en Afghanistan”, vindt Stefan. Minder naar het verleden kijken, meer naar het heden. Het is volgens hem wel belangrijk om in de geschiedenis te kijken en die mensen te herdenken, maar we blijven iets te veel hangen de eerste helft van de twintigste eeuw. “Die mensen hebben de hoogste prijs betaald voor onze vrijheid, maar dat gebeurt nog steeds.”

Niet alleen wordt er te weinig naar het heden gekeken tijdens de Nationale Dodenherdenking, ook spreekt het jongeren te weinig aan, volgens Stefan. “Jongeren weten te weinig. Daar mag meer aandacht aan worden besteed.” En door het meer te hebben over huidige conflicten en levens die daarvoor worden gelaten, wordt het dat misschien wel. Want wanneer jongeren stilstaan bij conflicten waar ze in het nieuws, de krant of via social media van hebben gehoord, komt het veel dichterbij dan een oorlog die hun opa’s en oma’s misschien niet eens hebben meegemaakt. “Misschien wordt het dan ook levendiger voor jongeren.”

Daarbij is het voor de mensen die nog elke dag zoons, broers, neven, vrienden of partners kwijtraken in conflicten een vorm van herkenning wanneer er meer stil wordt gestaan bij deze verliezen. “Het zijn wel jonge jongens, zowel toen als nu.” Het frustreert Stefan zichtbaar. Hij wil erkenning voor alle levens die verloren gaan. “Er zou internationaal ook een extra dag moeten komen om stil te staan bij slachtoffers van conflicten wereldwijd.”

Hoewel herdenken bij het Korps Mariniers aan de orde van de dag is, wordt er toch naar erkenning gestreefd. Een nationaal teken dat het gevaarlijke werk wat gedaan wordt, ook echt gewaardeerd wordt. Dat de slachtoffers herinnerd worden en hun opoffering niet onopgemerkt blijft. Want we leven wel in vrijheid, maar dat kost ons ook wat.

 

*wegens veiligheidsredenen is de naam van de marinier in kwestie gefingeerd

Discussieer mee Moeten we meer stilstaan bij de conflicten van na de Tweede Wereldoorlog?